data-nosnippet>
“Slobodna Bosna”, uz odobrenje Vuka Draškovića, objavila je najdramatičnije dijelove njegovog romana “Monah Hokaj”, u kojem autor prikazuje fiktivnog srpskog snajperistu koji tokom opsade Sarajeva ubija civile, sve dok jednog dana, ne znajući, ne usmrti vlastitu suprugu Amru i šestogodišnjeg sina. Roman kroz fikciju progovara o onome što se u javnosti godinama naziva “Sarajevski safari”.
Drašković je roman objavio prije dvije godine, a radnja prati pripadnika specijalne jedinice, regrutovanog od strane UDBA-e, koji od prvog dana opsade sa udaljenih položaja puca na muškarce, žene i djecu. Lik snajperiste u romanu postaje heroj među svojim nadređenima i političkim vođama, dok autor kroz književnost prikazuje monstruoznu logiku jednog sistema koji je smrtonosni akt pretvarao u “podvig”.
Najpotresniji dio romana dešava se početkom decembra 1993. godine. Autor opisuje kako se snajperista pomjera prema Baščaršiji kako bi bio bliže metama, te u magli ugleda siluetu odrasle osobe s kantom u ruci kako trči ka Sebilju, dok pored nje ide dijete. U romanu lik pogađa metu ne znajući koga vidi kroz optiku, a sutradan na radiju saznaje da su poginuli arheolog Amra Fejzović i njen šestogodišnji sin Jugoslav.
Ovaj dio romana ostaje najdramatičniji. Drašković opisuje kako njegov lik u jednom trenutku gubi kontrolu, shvatajući da je ubio vlastitu porodicu. Taj trenutak predstavlja prelom nakon kojeg snajperista u romanu psihički potpuno pada, da bi ubrzo završio u vojnoj psihijatriji. Dalji tok radnje govori o manipulacijama službi, pokušaju prikrivanja zločina i, na kraju, izmišljenoj optužnici međunarodnog tribunala.
Iako je riječ o fikciji, Draškovićev roman snažno evocira stvarne užase opsade Sarajeva, uključujući i ono što se naziva “snajperskim safarijem”, kada su pojedinci izvan regularnih jedinica dolazili na položaje kako bi “posmatrali” ili čak učestvovali u gađanju civila. Autor kroz lik Hokaja progovara o moralnom i društvenom posrnuću, o razornim posljedicama nacionalističkih ideologija i o sistemu koji je nagrađivao zločin, a šutio o žrtvama.
Objavljivanje ulomaka iz ovog romana dolazi u vrijeme kada se regijom ponovo otvaraju teme ratnih zločina, snajperskih aktivnosti i odgovornosti komandnih struktura tokom opsade Sarajeva. “Monah Hokaj” je, zbog svoje teme i drame koju nosi, ponovo privukao pažnju čitalaca, ali i javnosti, jer kroz književni tekst otvara teška pitanja koja ni tri decenije nakon rata nisu do kraja razjašnjena.
